Mehefin 12 2026 

Mae timau brechu’r Bwrdd Iechyd yn gweithio ar gynlluniau i gynnig y brechlyn MenB i bobl ifanc cymwys yng Ngogledd Cymru

Gweler cyhoeddiad Llywodraeth Cymru am y brechlyn MenB

Bydd brechlynnau MenB yn cael eu cynnig i gleifion cymwys yn ein canolfannau brechu cymunedol o 20 Gorffennaf ymlaen. Peidiwch â chysylltu â'ch meddygfa na'n timau imiwneiddio ysgolion i ofyn am y brechlyn MenB gan na fyddant yn gallu ei gynnig. 

Bydd y grwpiau canlynol yn cael cynnig brechiad rhagweithiol yn erbyn Llid yr Ymennydd math B yn ystod yr ymgyrch hon: 

• Pob unigolyn 17 a 18 oed a anwyd rhwng 1 Medi 2007 a 31 Awst 2008 
  Byddwn yn anfon llythyr at bob claf cymwys i'w gwahodd i apwyntiad yn un o'n canolfannau brechu cymunedol ddechrau mis Gorffennaf. Bydd apwyntiadau’n cael eu cynnal o 20 Gorffennaf ymlaen.    
• Pobl ifanc a anwyd rhwng 1 Ionawr 2002 a 31 Awst 2007 a fydd yn dechrau cwrs prifysgol neu goleg preswyl am y tro cyntaf yr hydref hwn – h.y. glas-fyfyrwyr 24 oed neu iau, ond nid myfyrwyr sy'n dychwelyd yn eu hail flwyddyn neu flynyddoedd diweddarach 
  Bydd y cleifion hyn yn cael eu gwahodd i gysylltu â'r Bwrdd Iechyd i drefnu i fynd i glinig neu i drefnu apwyntiad brechu o 20 Gorffennaf ymlaen. Byddwn yn rhannu mwy o wybodaeth am gyfleoedd i'r grŵp hwn gael brechlynnau MenB yn fuan.  

Ar hyn o bryd, dim ond i'r grwpiau hyn y bydd y brechlyn MenB yn cael ei gynnig, yn dilyn argymhellion Llywodraeth Cymru. Bydd yr ymgyrch yn mynd rhagddo am gyfnod cyfyngedig, gyda'r holl ddosau cyntaf wedi'u rhoi erbyn 31 Rhagfyr. 

I gael amddiffyniad llawn, mae angen dau ddos ​​o'r brechlyn. Fel arfer, cynigir y rhain bedair wythnos ar wahân. 

Os oes angen i chi aildrefnu eich apwyntiad, dilynwch y canllawiau a nodir ar eich llythyr gwahoddiad.  

Mae rhagor o wybodaeth ar gael yma, gan gynnwys Cwestiynau Cyffredin i bobl ifanc. 
 

Ynglŷn â llid yr ymennydd

Rydym yn argymell y dylai pobl ifanc, rhieni a theuluoedd ymgyfarwyddo ag arwyddion a symptomau llid yr ymennydd a sepsis. 

Gall y cyflyrau hyn ddatblygu'n gyflym a gall symptomau ysgafn droi’n salwch difrifol. Mae babanod, plant ifanc, pobl ifanc yn eu harddegau ac oedolion ifanc (yn enwedig y sawl sydd mewn lleoliadau ble ceir cyswllt agos megis colegau a phrifysgolion) yn wynebu mwy o berygl.
 

Brechu rhag llid yr ymennydd

Gall llid yr ymennydd bacteriol gael ei achosi gan nifer o wahanol fathau o facteria. Mae sawl brechiad yn yr amserlen brechiadau rheolaidd yng Nghymru yn cynnig amddiffyniad rhag llid yr ymennydd.

Y tu allan i'r rhaglen dargedig hon a gyhoeddwyd gan Lywodraeth Cymru, nid yw’r GIG yn cynnig y brechlyn MenB yn rheolaidd i blant dros ddwy oed nac oedolion yng Nghymru ar hyn o bryd.  Peidiwch â chysylltu â'ch meddygfa, ein canolfannau brechu neu ein timau imiwneiddio ysgolion i ofyn am y brechlyn rhag Llid yr Ymennydd B (MenB).

Fel arfer, cynigir y brechiad MenACWY i blant ym Mlwyddyn 9 mewn clinigau a gynhelir yn yr ysgol. Gall plant ym mlwyddyn 9 neu uwch na chawsant y brechlyn MenACWY gysylltu â'n timau imiwneiddio ysgolion i drefnu i ddal i fyny. Gweler rhagor o fanylion am Brechiadau i bobl ifanc isod.

I sicrhau’r amddiffyniad gorau rhag salwch y gellir ei atal, mae'n hanfodol sicrhau bod plant a phobl ifanc yn cael eu holl frechiadau. 

Mae brechiadau'r GIG a gynigir yng Nghymru yn seiliedig ar argymhellion y Cyd-bwyllgor ar Imiwneiddio a Brechu a Llywodraeth Cymru. Mae manylion amserlen brechiadau arferol Cymru ar gael yma.
 

Cwestiynau cyffredin am brechu rhag llid yr ymennydd

Adolygir y dudalen hon yn rheolaidd a chaiff ei diweddaru pan fydd gwybodaeth newydd ar gael.